چارچوب تاب آوری اقتصاد منطقه ای، مطالعه موردی استان تهران

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشکده شهرسازی، پردیس هنر های زیبا، دانشگاه تهران، تهران، ایران

2 دکتری جغرافیا و برنامه ریزی شهری ؛ دانشگاه آزاد اسلامی_ واحد علوم تحقیقات تهران، تهران ، ایران

چکیده

ناکارآمدی مناطق در مواجه با شوک های اقتصادی و تاثیر جدی این شوک ها بر تمامی وجوه توسعه ، باعث شد تا مفهوم کلی تاب آوری به عنوان توانایی ایستادگی، مطابقت پذیری و احیا پس از شوک تعریف شود. هر چند که از ترویج این مفهوم مدت ها می گذرد، اما اینگونه به نظر می رسد که چارچوب عملیاتی برای مطالعه این مفهوم در مقیاس برنامه ریزی منطقه ای وجود ندارد. از این رو با مرور ادبیات نظری، از شش خرده مفهوم شامل "تنوع و وابستگی اقتصادی"،"میزان تعاملات منطقه"،"شکل و تعامل بخش های اقتصادی"،"نوآوری منطقه ای"،"شرایط بنگاه های منطقه"و "شرایط خانوار های منطقه" برای ساخت این چارچوب بهره گرفته شد، تا از طریق مجموعه روش های ضریب مکانی، تغییر-سهم، داده-ستانده، تجزیه و تحلیل پوششی داده ها و آنتروپی مورد سنجش قرار گیرند. به طور کلی، نتایج این پژوهش نشان می دهد که استان تهران نسبت به سطح ملی دارای ظرفیت تاب آوری بیشتری است، که علت اصلی این وضعیت میزان بالای نوآوری، بهره وری، قدرت تنوع اقتصادی و تعداد شبکه های خوشه در استان تهران است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

The Framework For Regional Economic Resilience, Case Study: Tehran Province, Iran

نویسندگان [English]

  • Hamidreza Bahmanpour Khalesi 1
  • Ehsan Alipoori, 2
1 Urban Planning Faculty, Fine Arts College, University of Tehran , Tehran , Iran
2 Ph D of Geography and Urban Planning, Islamic Azad University, Sciences & Research Branch, Tehran, Iran
چکیده [English]

Planning regions always face many demanding situations that can deter regional perspective and goals; due to this fact, the resilience notion is becoming more and more topical concept in planning. It seems that in Iran there is no integrated framework for assessing regional resilience, especially from an economic perspective; therefore, the aim of this article is set to define a resilient economy framework at the regional scale. Based on library study and relevant stockholders' opinions, six main criteria considered, followed by some sub-criteria, namely “the variety and dependency of the economy”, “regional relation type with the external environment”, “the rate of dependency to innovation”, “the condition of regional firms”, “the condition of regional families”, “the type of regional economic sectors connections”, and “good governance". Our analyses showed that the Tehran region faced a long shock, about five years and the recovery process was much faster than the national level. However, the national level experienced three short shocks between 2006-2007, 2009-2010, and 2011-2012 years. These shocks were short and periodically happened; thus, this situation led to weakening the resilience capacity. Overall, the Tehran region is more resilient than the national level, mainly thanks to innovation, productivity, power of economic variety, and numbers of modules.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Operational Framework
  • Economic Shock
  • Resilient Economy
  • Regional Resilience
  • Tehran province