مقایسه حضور ابعاد اجتماعی کیفیّت زندگی در برنامه های توسعه کشور

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دکتری جامعه‌شناسی شهری-صنعتی، استاد تمام دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم‌ و تحقیقات، تهران، ایران

2 دکتری جامعه شناسی، استادیار دانشگاه آزاد اسلامی واحد اصفهان، اصفهان، ایران

3 دکتری جامعه شناسی اقتصادی و توسعه، دانشگاه آزاد اسلامی واحد دهاقان، اصفهان،ایران

چکیده

هدف اصلی در مقاله «مقایسه ابعاد اجتماعی کیفیت زندگی در هر یک از برنامه های توسعه کشور» می‌باشد. روش تحقیق تحلیل محتوا بوده و واحد تحلیل مضمون و یا مفهوم موجود در متن احکام برنامه های توسعه بوده است. یافته های اصلی:
در برنامه اول توسعه، امنیت اقتصادی- اجتماعی بیشترین توجه را به خود اختصاص داده است و پس از آن بعد توانمندسازی اجتماعی در اولویت قرار گرفته است. سایر ابعاد دراین برنامه از مقادیر کمی برخوردارند. در برنامه دوم نیز، امنیت اقتصادی- اجتماعی بیشترین توجه را به خود اختصاص داده است و پس از آن بعد تداوم پذیری اجتماعی در اولویت قرار گرفته است. در برنامه سوم بازهم، امنیت اقتصادی- اجتماعی در اولویت اول و سپس بعد ادغام اجتماعی، در رتبه پس از آن قرار می‌گیرد. در برنامه چهارم، امنیت اقتصادی- اجتماعی جای خود را به توانمندسازی اجتماعی می‌دهد. بعد همبستگی اجتماعی برای اولین بار در برنامه ها از توجه معتنابهی برخوردار است. در برنامه پنجم، بعد توانمندسازی اجتماعی و بلافاصله پس از آن بعد ادغام اجتماعی، و سپس بعد تداوم پذیری از موقعیتی بالا برخوردارند. امنیت اقتصادی- اجتماعی در مرتبه چهارم قرار گرفته و بعد همبستگی اجتماعی نسبت به برنامه چهارم کاهش نشان می‌دهد. در برنامه ششم توسعه، مجدداً شاهد اوج بعد امنیت اقتصادی- اجتماعی و حفظ موقعیت بعد ادغام اجتماعی به مانند برنامه پنجم هستیم. با آنکه بعد همبستگی اجتماعی به ابعادی مانند توانمندسازی و تداوم پذیری اجتماعی نزدیک می‌ شود اما هنوز هم در موقعیت پایینی در این رده بندی قرار دارد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Comparing social dimensions of quality of life in development plans of the country

نویسندگان [English]

  • Mehrdad Navabakhsh 1
  • Reza Esmaili 2
  • saeed pesaranrazzagh 3
1 Professor of Islamic Azad University, science and research branch
2 Cultural and Social Deputy in Islamic Azad University, Isfahan Branch
3 Head of Monitoring and Planning Department of the State Budget and Planning Organization
چکیده [English]

This article aims to present the position of “quality of life social dimensions” in different development plans of the country after the Islamic revolution. The main objective of this article is to compare quality of life social aspects in each development plan. Content analysis method is used in the article taking into account the concept or notion analysis unit existing in the text of development plans. Main findings of the research are:                                                           
In the First Development Plan, social and economic security has enjoyed the most consideration and then social empowerment has been prioritized. Other aspects have lower values in the plan. In the second development plan of the country, social and economic security has also been taken seriously into consideration and then social persistence has been prioritized. Social integration dimension has been improved in comparison with the First Development Plan and has continued its development trend in subsequent plans. In the Third Development Plan, social and economic security considered as the first priority while the social integration dimension remained at the subsequent rate. Social solidarity still displays the lowest rate in the Third Development Plan. In the Forth Development Plan, social and economic security is replaced by the social empowerment. Social integration dimension still remains at a considerable position in this plan, while for the first time, more attention has been paid to the social solidarity dimension in the development plans. In the Fifth Development Plan, dimensions of social empowerment, social integration, and social continuity enjoy higher considerations respectively. Social and economic security remained at the forth position while social solidarity dimension demonstrates lower rate in comparison with the Forth Plan. In the Sixth Development Plan, once again we witness the social and economic security dimension at the top level and preserve social integration dimension status similar to the Fifth Development Plan. While the social solidarity dimension gets closer to dimensions of social empowerment and social continuity, however it still remains at the lower rate of this category.

کلیدواژه‌ها [English]

  • quality of life
  • social dimensions
  • development plans
  • content analysis